กฎหมายมรดกที่ดิน กับ 4 เรื่องต้องรู้ ใครเป็นผู้รับมรดกที่ดินได้บ้าง

กฎหมายมรดกที่ดิน กับ 4 เรื่องต้องรู้ ใครเป็นผู้รับมรดกที่ดินได้บ้าง

ปฏิเสธไม่ได้ว่าที่ดินนับเป็นทรัพย์สินที่มีมูลค่าเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ตามกาลเวลา ที่ดินจึงเป็นมรดกอีกอย่างหนึ่งที่หลายครอบครัวส่งต่อสืบทอดกันมาแบบรุ่นสู่รุ่น บางครอบครัวก็อาจกำลังวางแผนการซื้อที่ดินเพื่อเก็บไว้เป็นมรดกส่งต่อไปยังรุ่นลูกรุ่นหลาน และเมื่อพูดถึงเรื่องมรดก การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายน่ารู้ โดยเฉพาะกฎหมายมรดกที่ดินจึงเป็นเรื่องที่ไม่ควรพลาด ลองมาดูกันว่า 4 เรื่องสำคัญรู้เกี่ยวกับกฎหมายมรดกที่ดินมีอะไรบ้าง

Subscription Banner for Article

 

กฎหมายมรดกที่ดินที่ควรรู้

กฎหมายมรดกที่ดิน คือ กฎหมายที่เกี่ยวกับที่ดินที่ตกทอดไปยังทายาทเมื่อเจ้าของที่ดินเสียชีวิตเเล้ว ซึ่งรายละเอียดและกฎหมายมรดกที่ดินที่ควรทราบมีดังนี้

1. กฎหมายมรดกที่ดินที่ควรทราบประการแรกคือมรดกที่ดินจะตกเป็นของบุคคลที่เจ้าของที่ดินระบุไว้ในพินัยกรรม ซึ่งเรียกว่า “การได้รับมรดกที่ดินโดยสิทธิตามพินัยกรรม”

2. กฎหมายมรดกที่ดินข้อที่ 2 คือ ในกรณีที่เจ้าของที่ดินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้ ที่ดินจะตกทอดแก่ทายาทตามลำดับของเจ้าของที่ดิน ซึ่งเป็น “ทายาทโดยสิทธิตามกฎหมาย”

3. กฎหมายมรดกที่ดินข้อถัดมาคือผู้ที่มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินจะต้องไปขอจดทะเบียนรับโอนมรดกที่ดินกับสำนักงานที่ดินโดยกำหนดรายละเอียดของเอกสารที่นำไปจดทะเบียนไว้ดังนี้

- กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าถ้าเอกสารเป็น โฉนดที่ดิน น.ส.3 ข. ขอจดทะเบียนรับโอนมรดกที่ดินที่สำนักงานที่ดินจังหวัด หรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขา

- ตามกฎหมายมรดกที่ดินถ้าเอกสารเป็น น.ส.3, น.ส.3 ก. ขอจดทะเบียนรับโอนมรดกที่ดินที่สำนักงานที่ดินอำเภอ

4. ในกรณีที่พื้นที่นั้น ๆ ยกเลิกอำนาจของนายอำเภอเกี่ยวกับกฎหมายมรดกที่ดินไปแล้ว ผู้ที่ได้รับมรดกที่ดินที่มีเอกสารเป็นโฉนดที่ดิน น.ส.3 หรือ น.ส.3 ก.,น.ส.3 ข. ต้องไปขอจดทะเบียนที่สำนักงานที่ดินจังหวัด หรือสำนักงานที่ดินจังหวัดสาขาที่ที่ดินตั้งอยู่ตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

รู้จักเอกสารสิทธิ์ที่ดิน

Guide

รู้จักเอกสารสิทธิ์ที่ดิน

กฎหมายมรดกที่ดิน ใครจะได้รับมรดกที่ดินบ้าง

 

ใครมีสิทธิรับมรดกที่ดินบ้าง

ในทางกฎหมายมรดกที่ดินการส่งมอบมรดกที่ดินแบ่งผู้ที่มีสิทธิรับมรดกที่ดินออกเป็น 2 รูปแบบ ดังนี้

1. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าผู้ได้รับมรดกที่ดินต้องมีสิทธิตามพินัยกรรม ผู้ได้รับมรดกที่ดินโดยสิทธิตามพินัยกรรม หรือผู้รับพินัยกรรม คือผู้ที่เจ้าของที่ดินทำพินัยกรรมส่งต่อมรดกที่ดินนั้นโดยระบุชื่อผู้สืบทอดไว้ชัดเจนตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

2. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าผู้ได้รับมรดกที่ดินต้องเป็นทายาทโดยสิทธิตามกฎหมายหรือทายาทโดยธรรม เมื่อเจ้าของที่ดินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้ผู้ที่มีสิทธิ์ในการรับมรดกที่ดินจะเป็นไปตามกฎหมายมรดกที่ดินที่มีการลำดับทายาทโดยสิทธิตามกฎหมายหรือทายาทโดยธรรมไว้ดังนี้

ลำดับผู้ได้รับมรดกที่ดิน

ผู้ได้รับมรดกที่ดิน

ลำดับที่ 1

ผู้สืบสันดาน (บุตร, หลาน, เหลน, ลื้อ)

ลำดับที่ 2

ภรรยาหรือสามี (ต้องได้จดทะเบียนสมรสกันเท่านั้น)

ลำดับที่ 3

บิดาและมารดา

ลำดับที่ 4

พี่น้องร่วมสายเลือด ทั้งบิดาและมารดาเดียวกัน

ลำดับที่ 5

พี่น้องร่วมบิดา หรือมารดาเดียวกัน

ลำดับที่ 6

ปู่ ย่า ตา ยาย

ลำดับที่ 7

ลุง ป้า น้า อา

 

กฎหมายมรดกที่ดิน สำคัญกับการแบ่งมรดกที่ดิน

 

หลักในการแบ่งมรดกที่ดินตามกฎหมายมรดกที่ดิน

1. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าหากเจ้าของที่ดินมีทายาทโดยธรรมหลายลำดับ สิทธิจะเป็นของทายาทในลำดับต้นก่อน ทายาทลำดับถัดไปจะไม่มีสิทธิในการรับมรดกที่ดินนี้

2. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าคู่สมรสที่ยังมีชีวิตอยู่และมีการจดทะเบียนสมรสกับเจ้าของที่ดิน ตามกฎหมายมรดกที่ดินจะได้รับการแบ่งมรดกที่ดินระหว่างสามีภรรยาก่อน ส่วนที่เหลือจะนำไปแบ่งปันระหว่างทายาท ซึ่งคู่สมรสของเจ้าของที่ดินที่ยังมีชีวิตอยู่จะมีสิทธิรับอีกต่อหนึ่ง ในกรณีต่อไปนี้

- หากผู้รับมรดกที่ดินเป็นทายาทลำดับที่ 1 คู่สมรสของเจ้าของที่ดินจะได้รับส่วนแบ่งมรดกที่ดินเหมือนเป็นทายาทชั้นบุตรตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

- หากเจ้าของที่ดินไม่มีผู้สืบสันดาน มรดกที่ดินจะตกเป็นของคู่สมรสครึ่งหนึ่ง อีกครึ่งหนึ่งเป็นของทายาทในลำดับที่ 3 หรือ 4 ตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

- หากผู้รับมรดกที่ดินเป็นทายาทลำดับที่ 5, 6 หรือ 7 คู่สมรสจะได้รับมรดกที่ดินสองในสามส่วน ตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

- หากไม่มีทายาทคู่สมรสจะได้รับมรดกที่ดินนั้นทั้งหมดตามกฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

3. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าทายาทที่ได้รับมรดกที่ดินในอันดับเดียวกันจะได้รับส่วนแบ่งเท่าๆ กัน

4. กฎหมายมรดกที่ดินกำหนดว่าในกรณีที่มรดกที่ดินตกเป็นของทายาทลำดับที่ 1, 4, 5 หรือ 7 แต่ทายาทเสียชีวิตของเจ้าของที่ดิน ผู้สืบสันดานของทายาทนั้นจะได้รับมรดกที่ดินแทน

5. ในกรณีที่มรดกที่ดินตกเป็นของทายาทลำดับที่ 3 หรือ 6 แต่ทายาทเสียชีวิตของเจ้าของที่ดิน กฎหมายมรดกที่ดินระบุไว้ว่าจะไม่มีการรับมรดกแทนที่กันต่อไป

 

กฎหมายมรดกที่ดิน ควรให้ความสำคัญกับหนังสือสัญญา

 

หลักฐานที่ต้องเตรียมสำหรับการขอรับมรดกที่ดิน

เมื่อระบุผู้รับมรดกได้เรียบร้อยแล้วสิ่งที่ต้องเตรียมสำหรับขั้นตอนต่อไปคือ การเตรียมหลักฐานเพื่อขอรับมรดกที่ดิน ตามกฎหมายมรดกที่ดินได้ระบุเอกสารที่ต้องเตรียมไว้ดังนี้

1. ตามกฎหมายมรดกที่ดินได้ระบุไว้ว่าต้องนำหนังสือแสดงสิทธิ์ โฉนดที่ดิน หรือหนังสือรับรองทำประโยชน์มาสำหรับการดำเนินการตามขั้นตอน

2. ใบมรณะบัตรของเจ้าของที่ดิน หรือทายาทที่เสียชีวิต

3. ทะเบียนสมรส หย่า ของเจ้าของที่ดิน

4. ทะเบียนบ้านและบัตรประจำตัวของทายาทที่ยังมีชีวิตอยู่ทุกคน

5. ทายาทที่มีสิทธิรับมรดกที่ดินต้องไปสำนักงานที่ดิน หรือ นำเอกสารในการสละมรดกไปแสดงต่อเจ้าหน้าที่ตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

6. พินัยกรรม (ถ้ามี)

7. ถ้าผู้รับมรดกที่ดินมีฐานะเป็นคู่สมรสจะต้องมีหลักฐานการสมรสที่ชอบด้วยกฎหมายมาประกอบตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

8. ถ้าผู้รับมรดกที่ดินเป็นบิดาของเจ้าของที่ดินต้องมีทะเบียนสมรสกับมารดาของเจ้าของที่ดินหรือหลักฐานการรับรองบุตรมาประกอบตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

9. ถ้าผู้รับมรดกที่ดินเป็นบุตรบุญธรรมของเจ้าของที่ดินต้องแสดงหลักฐานการจดทะเบียนรับบุตรบุญธรรมตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด

10. นำสัญญาประนีประนอมยอมความหรือคำพิพากษาอันถึงที่สุดมาแสดงในกรณีที่มีกรณีพิพาทเกี่ยวกับมรดกที่ดิน

11. หากมีผู้รับมรดกที่ดินร่วมกันหลายคนและบางคนถึงแก่กรรมไปเเล้วจะต้องมีหลักฐานการเสียชีวิตของทายาทนั้นด้วย

12. หากมีผู้จัดการมรดกที่ดิน หลักฐานที่ต้องนำไปตามที่กฎหมายมรดกที่ดินกำหนด คือ คำสั่งศาล คำพิพากษาของศาล หรือพินัยกรรมซึ่งตั้งให้ผู้ขอเป็นผู้จัดการมรดกที่ดิน หลักฐานการตายของเจ้าของที่ดิน ทะเบียนบ้าน และบัตรประจำตัวของผู้จัดการมรดกที่ดิน โฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์

13. การเตรียมค่าธรรมเนียมในการจดทะเบียนขอรับมรดกที่ดิน ดังนี้

  • ค่าคำขอ แปลงละ 5 บาท
  • ค่าประกาศมรดกที่ดิน แปลงละ 10 บาท
  • ค่าจดทะเบียนผู้จัดการมรดกที่ดิน แปลงละ 50 บาท
  • ค่าจดทะเบียนโอนมรดกที่ดิน ร้อยละ 2 ตามราคาประเมินทุนทรัพย์
  • หากโอนมรดกที่ดินระหว่างผู้บุพการีกับผู้สืบสันดาน หรือระหว่างคู่สมรส เรียกตามราคาประเมินทุนทรัพย์ ร้อยละ 0.5
ค่ารังวัดที่ดิน และ 4 สิ่งที่ต้องรู้เมื่อต้องแบ่งแยกที่ดินขาย

Guide

ค่ารังวัดที่ดิน และ 4 สิ่งที่ต้องรู้เมื่อต้องแบ่งแยกที่ดินขาย

จากข้อมูลข้างต้นอาจช่วยไขข้อสงสัยเกี่ยวกับกฎหมายมรดกที่ดินให้กับหลาย ๆ คนได้ นอกจากนี้การทำความเข้าใจในเรื่องกฎหมายมรดกที่ดินก็ไม่ใช่เรื่องไกลตัว การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายมรดกที่ดินอาจมีส่วนช่วยให้เราสามารถเตรียมความพร้อมหรือรักษาสิทธิที่เราหรือคนในครอบครัวพึงได้รับตลอดจนเป็นการป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาข้อพิพาทต่าง ๆ ตามมาได้ด้วย

 

สนใจรับบทความดีดี อัปเดต ข่าวอสังหาริมทรัพย์ และ อ่านคู่มือซื้อขาย พร้อม รีวิวโครงการคอนโดฯ ใหม่ บ้านใหม่ หลากหลายทำเลและราคา รวมถึง ทำความรู้จักกับทำเลฮอตทั่วกรุง เพื่อเพิ่มความมั่นใจในการซื้อ-ขาย-เช่า

อ่านอะไรต่อดี

เครื่องคำนวณดอกเบี้ย & สินเชื่อ
Affordability Calculator Icon
ตรวจสอบยอดวงเงินกู้บ้านใหม่ที่คาดว่าคุณจะได้รับการพิจารณาจากแบงก์และยอดผ่อนชำระในแต่ละเดือน
Refinancing Calculator Icon
เช็กยอดผ่อนชำระต่อเดือนอัตราใหม่และจำนวนเงินที่คุณสามารถประหยัดได้หลังจากการทำรีไฟแนนซ์
Repayment Calculator Icon
คำนวณยอดผ่อนชำระต่อเดือนตามอัตราดอกเบี้ยของคุณด้วยเครื่องมือคำนวณสินเชื่อนี้
฿

รับคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญไม่ว่าคุณจะมีคำถามใด ๆ !

ใช้งานหมวด AskGuru เพื่อรับสิทธิพิเศษในการเข้าถึงคำตอบกว่าพันคำถามจากตัวแทนเอเยนท์และผู้เชี่ยวชาญของเรา 💬⭐👍